από την εφημερίδα: ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ
Ενα από τα πρώτα πράγματα που ήθελε να κάνει ο Γιώργος Παπανδρέου όταν ανέλαβε την εξουσία, ήταν ο μετασχηματισμός του Μεγάρου Μαξίμου σε επιτελικό κέντρο της κυβέρνησης - για «οβάλ γραφείο» έκαναν τότε λόγο οι πληροφορίες. Αυτήν την πρόθεση δεν την ξέχασε ποτέ. Τον περασμένο Φεβρουάριο -και ενώ ξεσπούσε η θύελλα του κόστους δανεισμού- ο πρωθυπουργός συγκρότησε μια επιτροπή ξένων ειδικών υπό τον υπουργό Επικρατείας Χάρη Παμπούκη, με αντικείμενο την αναμόρφωση των υπηρεσιών του Γραφείου του πρωθυπουργού.
Το πόρισμα αυτής της επιτροπής το έχει στα χέρια του και είχε την ευκαιρία να το μελετήσει στη διάρκεια των διακοπών του στην Πάρο. Το αν θα προχωρήσει στις αλλαγές που του εισηγούνται, όμως, είναι αμφίβολο. Στενοί του συνεργάτες έχουν την αίσθηση ότι οι αλλαγές στο πρωθυπουργικό Γραφείο παραπέμπονται για τον επόμενο χρόνο. «Δεν έχει την πολυτέλεια να ασχοληθεί με αυτό το πράγμα τώρα», είναι η χαρακτηριστική φράση. Αυτές οι ενστάσεις είναι βάσιμες. Ωστόσο, ο κ. Παπανδρέου έχει αποδείξει πολλές φορές ότι μπορεί να είναι απρόβλεπτος. Το θέμα της αναμόρφωσης του πρωθυπουργικού Γραφείου και της λειτουργίας της κυβέρνησης είναι από εκείνα που τον απασχολούσαν προτού ακόμα διαβεί το κατώφλι του Μαξίμου. Τον περασμένο Οκτώβρη, ο Χ. Παμπούκης επισκέφτηκε το Παρίσι και το Μέγαρο των Ηλυσίων με αποστολή να συλλέξει πληροφορίες για τον τρόπο λειτουργίας του γαλλικού προεδρικού Γραφείου. Τότε, είχε την ευκαιρία να συζητήσει το θέμα με τον Κλοντ Γκεάν, προσωπάρχη και «εξ απορρήτων» σύμβουλο του κ. Σαρκοζί, με τον οποίο τους συνδέουν φιλικοί δεσμοί.
Αυτή δεν ήταν η μόνη ξένη εμπειρία που μελετήθηκε από το Μαξίμου. Η σοβαρότερη προσπάθεια, πάντως, ήταν η σύσταση της επιτροπής των «5 σοφών», στην οποία συμμετείχαν ο K. Featherstone, καθηγητής Σύγχρονων Ελληνικών Σπουδών στο LSE, ο R. Parker, λέκτορας Δημόσιας Πολιτικής στο Χάρβαρντ, ο R. Wilkins, γενικός γραμματέας της Γενικής Εισαγγελίας της κυβέρνησης της Αυστραλίας, ο ειδικός σύμβουλος του Αυστραλού πρωθυπουργού, ο L. Pagrotsky, βουλευτής, πρώην υπουργός Βιομηχανίας και Εμπορίου της Σουηδίας, και ο J. Mulgan, τέως επικεφαλής Στρατηγικού Σχεδιασμού στο Γραφείο πρωθυπουργού στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Η έκθεση της επιτροπής είναι απολύτως εμπιστευτική. Ωστόσο, από κυβερνητικές πηγές προκύπτει ότι ο στόχος της εισήγησης είναι να αντιμετωπίσει τα δύο σημεία όπου το «ελληνικό πρωθυπουργικό μοντέλο» χωλαίνει: Τον συντονισμό της κυβερνητικής πολιτικής, και την ανάπτυξη και προγραμματισμό επιμέρους πολιτικών. Οι ίδιες πηγές λένε ότι πρότυπο για την αναδιάρθρωση του Μαξίμου στην έκθεση των ειδικών στάθηκε το Γραφείο του πρωθυπουργού της Αυστραλίας.
Ο τίτλος του αυστραλιανού μοντέλου είναι ελκυστικός για μια χώρα με πρόβλημα κυβερνητικού συντονισμού: Department of the Prime Minister and Cabinet (Υπηρεσία του πρωθυπουργού και του Υπουργικού Συμβουλίου). Κύρια αποστολή της υπηρεσίας αυτής είναι να παρέχει κυρίως στον πρωθυπουργό, αλλά και στα μέλη του Υπουργικού Συμβουλίου υψηλής ποιότητας συμβουλές και συνδρομή στην κατάρτιση των πολιτικών, σε θέματα καινοτομίας και πρόγνωσης, στον συντονισμό της κυβέρνησης και την υλοποίηση των αποφάσεων.
Η αυστραλιανή υπηρεσία είναι οργανωμένη σε τέσσερις ομάδες: της εσωτερικής πολιτικής με προτεραιότητα τη συνεκτικότητα των κοινωνικών και οικονομικών πολιτικών. Της στρατηγικής και υλοποίησης, που εστιάζει στο να αποκτούν προτεραιότητα οι πολιτικές για το αύριο, σε σχέση με την καθημερινότητα και να επιβλέπει την υλοποίηση και απόδοση των κυβερνητικών πρωτοβουλιών. Της εθνικής ασφάλειας και εξωτερικής πολιτικής και τέλος την Ομάδα της Διακυβέρνησης που οργανώνει και επιβλέπει όλη τη λειτουργία της υπηρεσίας και εισηγείται μεταρρυθμίσεις και αλλαγές στη διοίκηση. Εξυπακούεται, πάντως, ότι όλα αυτά για να μεταφερθούν στα καθ' ημάς συνεπάγεται ένα πολύ μεγαλύτερο πρωθυπουργικό Γραφείο από το σημερινό, κάτι που ενδεχομένως να αποδειχτεί ένα πρόσθετο εμπόδιο.
Πλήρης έλλειψη συντονισμού και αξιολόγησης
Ισως το μεγαλύτερο πρόβλημα για το πρωθυπουργικό Γραφείο να είναι ότι δεν υπάρχει καμία συνέχεια όταν αλλάζουν οι κυβερνήσεις. Σε ανύποπτο χρόνο, ο K. Featherstone είχε παρατηρήσει πως στα παράδοξα του ελληνικού πολιτικού συστήματος ανήκει το ότι ο πρωθυπουργός είναι πολιτικά ισχυρός, έχει όμως ελάχιστους πόρους. Τα υπουργεία είναι ισχυρά, δεν υπάρχει όμως υπουργικό σύστημα. Οι λειτουργίες του συντονισμού, της παρακολούθησης, της αξιολόγησης δεν υπάρχουν ούτε εντός ούτε εκτός του Υπουργικού Συμβουλίου και δεν προβλέπεται καμία θεσμική διαδικασία.
Για το επίπεδο στελέχωσης του πρωθυπουργικού Γραφείου είναι χαρακτηριστικό ότι το 1996, ο Κώστας Σημίτης βρήκε στο Μαξίμου μια γραμματέα και έναν κηπουρό. Ο ίδιος δημιούργησε ένα σύστημα συμβούλων και επέβλεπε τον συντονισμό προσωπικά. Το συμπέρασμα που αποκόμισε ο διάδοχός του, Κώστας Καραμανλής, πάντως (από τις τριβές ανάμεσα σε συμβούλους και υπουργούς) ήταν πως είναι καλύτερο να μην έχεις καθόλου συμβούλους: «σύμβουλοί του είναι οι υπουργοί», έλεγαν χαρακτηριστικά οι συνεργάτες του. Αν και το οργανόγραμμα του Μαξίμου προέβλεπε 100 θέσεις, ο κ. Καραμανλής προτιμούσε να συμβουλεύεται τους ελάχιστους ανθρώπους της απολύτου εμπιστοσύνης του που είχε πάρει μαζί του στο Μαξίμου. Από τις πρώτες μέρες της διακυβέρνησης Καραμανλή, ο συντονισμός της κυβερνητικής και επικοινωνιακής λειτουργίας υπήρξε πάγιο αίτημα στη Ν.Δ., δημόσια μάλιστα το έθεταν κατ' επανάληψη ο Β. Μεϊμαράκης και ο Α. Σπηλιωτόπουλος.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου